Bayat Kilim Atölyesi

Bayat Kilim Atölyesi, Afyonkarahisar, Bayat, Sosyal Alanlar Bayat Kilim Atölyesi, Afyonkarahisar, Bayat, Sosyal Alanlar

 

Adres:Bayat , Afyonkarahisar

Oğuzlar'ın bir kolu olan Bayat Boyu, Anadolu'nun birçok yerlerine yerleşmişler ve bu yerleşim yerlerinden birisi de şimdiki Afyon ili Bayat İlçesi olmuştur. Tarihte Oğuzlar önemli kültür işleriyle uğraşmışlar, bu kültür işlerinden birisi de KİLİM olmuştur.
Tarihsel perspektiften bakıldığında Bayat'ta kilimcilik olayı eskilere dayanmaktadır. Ancak Bayat'taki bu kilim geleneği geleneksel çerçeveden piyasa ekonomisine aktarılamamış, bazı evlerde genç kızların çeyizlik ihtiyacını karşılamak için üretilmiştir. 1987 yılında Bayat ilçe olduğunda, Bayat'ın ilk Kaymakamı Orhan ÖZTÜRK'ün gayretleriyle. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı aracılığı ile ilçe merkezi ve köylerde kilimcilik kursları açılarak kilimcilik, seri üretim bağlamında canlanmaya başlamıştır. Daha sonraki yıllarda diğer Kaymakamlarımızın destekleriyle, kilimcilik gelişmiş, Afyon İl Özel İdaresi'nin destekleriyle Afyon-Ankara Asfaltının kenarına (Bugünkü yeri) Bayat Kilim Atölyesi inşa edilmiştir. Bugün Bayat'ta kilimin tek üreticisi ve satıcısı Bayat Kaymakamlığı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfıdır.

Kilim atölyesinin amacı ;
*İlçemizde bulunan genç kızların ve bayanların el emeğini değerlendirerek, kilimcilik sanatını öğretmek ve geliştirmek,
*Seri üretim ile sanayi bağlanımda başka bir iş kaynağı bulunmayan İlçemizde, bayanlara iş sahası yaratmak,
*Bayat'ı kilimleri ile tanınan bir ilçe haline getirerek, ekonomisine ve kültürüne katkıda bulunmak,
*Bayat Kilimlerim, kök boya ile boyayarak dünyada ve ülkemizde tükenmekte olan bir geleneği canlı tutmaktır.
BAYAT KİLİMİNİN ÖZELLİKLERİ
% 100 Yün
% 100 Kök Boya
% 100 Kirman İpi
% /100 El Emeği
( Türkiye'nin Patentli ilk ve tek kilimi )

Bayat kilimlerinde kullanılan bütün renkler100 doğal yanı kök boyadır. Ürettiğimiz Kök  boyalı kilimleri yıkadığımız zaman kesinlikle renk vermez. Boyalar birbirine karışmaz,kullanıldıkça ve yıkandıkça parlaklık kazanır. Kök boyanın en önemli özelliği rahatlıkla yıkabilmesidir.
Bayat kilimlerinde100 kirman ipi kullanılmaktadır. Kullandığımız kirman ipini ilçedeki  ve ilçeye bağlı çevre köylerde bulunan yaşlı kadınlarımız ellerinde kirman denilen aletle güzel ve kaliteli şekilde eğirmektedirler. Bu nedenle Bayat kilimleri, makine ipi ile yapılan kilimlerden daha kaliteli ve daha uzun ömürlüdür
Bayat kilimlerini diğer kilimlerden ayıran en önemli özellik; saf yünden yapılan kirman ipi ve tamamıyla doğal bitkilerden elde edilen kök boyası, ayrıca desenlerinde sık ve küçük motifler kullanılarak, motif zenginliği yaratılacak göz dolduran kilimler üretilmesi, ebada göre desenlerin uygun yerleştirilmesi, dokumanın kaliteli olmasıdır.
İlçede faaliyeti devam eden kök boya atölyemizde yapılan bütün renklerde doğal yani kök boya kullanılmaktadır. Saf yünden kadınlara yaptırdığımız kirman iplerimiz kök boya ile ana ve ara renklerde boyanarak kilimlerimizde kullanılmaktadır.Yaz geldiği zaman kök boyada kullanılan bütün bitkiler çalışan elemanlarımız tarafından, Bayat'ın dağlarından tek tek toplanarak, gölge bir yerde kurutulup, nem almayacak şekilde depolanır.

    Kurslar, Halk Eğitim merkezi aracılığıyla yapılmakta 16 öğrenciye ulaşıldığında bir (l) adet kurs açılmaktadır. Kurslardaki usta öğrencilerin maaşlarını ve sigortalarını Milli Eğitim Bakanlığı adına Halk Eğitimi Merkezleri ödemektedir. Bayat İlçe merkezi on iki (12) köyden oluşmaktadır. Köylerin bir kısminin nüfusu ise kilim kursu açacak potansiyelde değildir. 1997 yılında Sekiz (8) yıllık İlköğretime geçildikten sonra öğrenci sayısında bir düşüş olmuş, sekiz yıllık ilköğretim ilk mezunlarını geçtiğimiz yıl verdiğinden içinde bulunduğumuz yıl ve önümüzdeki yıllarda kilim üretimi artacaktır.
Bayat Merkez
Derbent Köyü Orta Mah
Derbent Abdullahlı Mah
Çukurkuyu Köyü
Mallıca Köyü l Kurs
l Kurs
l Kurs
l Kurs
l Kurs 20 Öğrenci
16 Öğrenci
16 Öğrenci
20 Öğrenci
16 Öğrenci
TOPLAM 5 KURS 88 ÖĞRENCİ

Bayat Merkez, Derbent Köyü Ceritli Mahallesi İmrallı Köyü ve Yukarıçaybelen  Köyü'nde de yeni kurs açma çalışmaları devam etmektedir.
Bayat kilimlerinde kullanılan desenler ve anlamları;
Afşar güzeli: ismini bordürdeki genç kızı temsil eden motiften alan bu kilim deseni Osmanlı özelliklerini taşır. Kurt ağzı, su yolu, eli belinde ve göz motifleri kullanılır.
Saç bağı: Ana bordürü teşkil eden üç motif kraliçe tacıdır, ayak ve yanlarda saç bağı, kurt izi, terazi ve bukağı kenarında çolak el motifleri kullanılmış olup Selçuklu özelliklerini taşır.
Bindallı: Orta kısımda aşk ve birleşim bukağı kenarlarda çolak el birleşimi kullanılmıştır.
Başaklı: Sonbaharda tarlada bitkiler ve hasat da kullanılan aletlerin stilize edilmiş modellerden oluşup bolluk ve bereketi sembolize eder.
Hayat Ağacı: İsmini ana bordürdeki ölümsüzlüğü temsil eden motiften alıp ayrıca kuş motifleri de kullanılmıştır.
Parmaklı: Kenarlarında altı tane mezar taşım andıran motif ve içindeki parmak ve göz motifi vardır. Ana bordürde göz gelin bohçası ve çolak el motifleri kullanılmıştır. Diğer bir modeli de bebek, parmak, bukağı, çomba gibi motiflerden oluşan parçalı bir kilimdir.
Halı deseni: Kenarlarda muska ve tarak ana bordürde dört adet bitırak motifi vardır.
Kör çiçek: Kenarlarda kurt ağzı, çiçek, gelin bohçası, göz, parmak gibi çok zengin motiflerden oluşan ince işlenmiştir.
Bıtıraklı: Ana bordürdeki üç bıtırak motifinden adım alır içerisinde bebek ve bıkağı modelleri vardır, çerçeve olarak çolak el parmak ve bıkağı kullanılmıştır.
Saç bağlı Yastık: Evlenmede kızların basma da kullanıldığı süslemeyi temsil eden iki kraliçe tacı ve terazi motifleriyle çevrilidir. Seleser, çomçalı, örümcekli, ejder halı gibi kilim deseni çeşitleri de vardır.
Bu orjinal desen ve kirman ipli kilimler sayesinde dışarıya açılmış ve ülke ekonomisine, Türk sanatına ve estetik anlayışına önemli katkı sağlamıştır.(kynk:http://www.bayat.bel.tr)

 

Afyonkarahisar Bayat Sosyal Alanlar

Şehrini Seç